fs 03.ma 2013
r ofjlfun yfir Grnmeti
Arnr Sveinn Aalsteinsson.
Mynd: Ftbolti.net - Kristjn Orri Jhannsson

Mynd: Ftbolti.net - rds Inga rarinsdttir

Mynd: Ftbolti.net - Kristjn Orri Jhannsson

Mynd: Ftbolti.net - Kristjn Orri Jhannsson

Mynd: Ftbolti.net - Kristjn Orri Jhannsson

Mynd: Ftbolti.net - Magns Mr Einarsson

Mynd: Ftbolti.net - Kristjn Orri Jhannsson

Mynd: Ftbolti.net - Haflii Breifjr

Mynd: Ftbolti.net - Haflii Breifjr

Mynd: Ftbolti.net - Hrur Snvar Jnsson

Arnr Sveinn Aalsteinsson, leikmaur Hnefoss og slenska landslisins, ritai neangreindan pistil heimasu sna arnoradalsteins.is. Pistillinn hr a nean er birt me gfslegu leyfi Arnrs.



Vegna fjlda skoranna lt g vera af v a henda upp minni eigin vefsu. Aallega var a krastan mn hn Sandra Sif sem hvatti mig og vildi a g deildi v me heiminum hva g vri a bora.

Semsagt desember 2012 breytti g matari mnu yfir plant based. Me rum orum gerist g grnmetista. g hef gegnum tina haft mikla fordma gagnvart grnmetistum og eiginlega bara gagnvart grnmeti yfir hfu. g leit etta flk sem veiklulega hippa sem voru vannrir og boruu laufbl ll ml. En sannleikurinn er s a g vissi ekki betur, g hafi ekki kynnt mr mli a neinu leiti og fordmarnir stfuu af ekkingarleysi og skorti upplsingum (sem er yfirleitt uppspretta allra fordma). En egar g lt til baka voru fordmar mnir ekkert elilegir. Vi erum alin upp samflagi ar sem lknar birtast auglsingum og segja r a verir a drekka tv mjlkurgls dag v annars fru ekki ngilega miki kalk. Heilsugeirinn predikar stugt a verir a innbyra prtein ll ml annars geturu ekki byggt upp vva. Ef vilt ltta ig arftu a bora prtein, prtein og aeins meira prtein. a er svo miki um misskilning um nringu samflaginu a a er erfitt a vita hvaa nringu a innbyra til ess a vera heilbrigur. egar g var eldri fr g a hafa huga nringu og hvernig g gti nota hana sem einn li a n betri lkamlegum og andlegum rangri. Mig langar a deila me flki hvernig g nri mig, hva mr finnst hafa g hrif mig og hva ekki. g vil taka a fram a g er ekki nringarfringur n me neina menntun essu svii. g hef bara afla mr ekkingar gegnum bkur, greinar netinu, heimildarmyndir og svo a sem g hef prufa og upplifa sjlfur. g vil mila af reynslu minni og dreifa boskapnum.

En splum aeins til baka. egar g var krakki var g mikill matmaur, g borai allt sem fyrir framan mig var lagt. rtt fyrir a var g frekar horaur essum rum (er a reyndar enn dag) en a var ekki vegna nringarskorts heldur var g mjg (of)virkur. egar g var unglingur pldi g aldrei matari, borai bara allt sem mamma mn eldai, sem var oftast nokku hollt. En egar matur mmmu minnar var ekki boi borai g mikinn skyndibita eins og margir essum aldri. g pldi ekkert nringarlegu gildi, borai dominoz pizzur me flgunum, sveittur hamborgari hamragrilli var vikulegur viburur, nammibarir verslana voru tmdir laugardgum og a var stoppa McDonalds reglulega (g starfai meira a segja ar 2 r). etta var samband mitt vi mat, ekkert. g borai bara a sem mr fannst gott bragi. En a skipti engu mli, g btti aldrei mig, var alltaf mn 4 5 % fitu, og gat hlaupi endalaust.

ri 2005 spilai g mitt fyrsta tmabil me meistarflokki Breiabliks ar sem g var byrjunarlismaur. Vi vorum fyrstu deild me mjg gott li byggt a mestu leiti heimamnnum. Vi enduum fyrsta sti og frum gegnum tmabili n ess a tapa. etta var fnt r fyrir mig, g fkk ga reynslu af meistaraflokksbolta og miki sjlfstraust llum sigrunum. fram borai g n ess a hugsa og fram skipti a ekki mli hva lkamlega getu varai. ri 2006 spilai g minna, var miki bekknum, nringin hlst fram breytt. ri 2007 tti g mjg gott tmabil sem vakti athygli. g var orkumikill gat hlaupi miki. g vann 9 tma dag erfiisvinnu og fi san ofan a. fram pldi g ekkert nringunni og lkamlega virtist a engu mli skipta, anga til. lok tmabilsins lenti g gjrsamlega vegg. g man a einn daginn var g algjrlega binn v og gat varla vakna, vildi sofa endalaust. Grarleg langtma reyta kom yfir mig og g tk eftir v leikjunum. etta voru allt einkenni ofjlfunar. g gat varla labba upp stiga n ess a f mjlkursru lrin sem jafnaist vi erfia fingu. g ori ekki a segja neinum fr essu, v mr fannst etta svo aulalegt. g taldi a reyta vri ekki viurkennd sem meisli. g ori ekki a segja jlfaranum mnum n neinum rum a g vri reyttur vegna ess a g var hrddur vi vibrgin sem g hlt a g fengi. g staulaist gegnum restina af tmabilinu me hjlp orkudrykkja og annara eiturefna.

g geri raun ekkert essu strax, tmabili klraist og g tk sm fr en samt ekki. Hlt fram a fa sjlfur v g vildi ekki detta r formi, v mr fannst ll reytan geta stafa af v a vera kominn verra form. g gaf skrokknum aldrei hvld sem hann urfti a halda og ess vegna hlt g fram a grafa dpri og dpri holu, g var reyttari og reyttari. Tmabili 2008 hlt g fram ar sem fr var horfi, g var farinn a stta mig vi a vera verra formi en ur, g var mjg lengi a jafna mig eftir leiki og jafnai mig raun aldrei a fullu v g var djft sokkinn langtma reytu. etta var vtahringur. g vildi ekki taka mr fr v g taldi mig vera slku formi, fi frekar auka og var reyttari fyrir viki. g hlt fram a nrast orkudrykkjum og rum hlutum sem gfu mr skjtfengna orku, en raun hjlpuu essir hlutir bara til vi a a grafa mig enn dpra ofjlfunar pyttinn. g fr nokkrar blprufur sem gfu a allar til kynna a allt vri lagi, v taldi g verra form vera einu skringuna slku lkamlegu standi mnu.

Str hluti af tmabilinu 2009 var svipaur, anga til a g kva a prufa a breyta matarinu. g byrjai v a fra mig mjg miki um nringu, las miki af greinum han og aan og horfi heimildarmyndir. Fyrsta breytingin sem g geri var a htta a drekka gos og bora nammi. a var frekar auvelt a htta v og lngun essa hluti hvarf frekar fjltlega. Samflagslega var etta lka auvelt v a er almennt viurkennt a essir hlutir su hollir og v stti flk sig vi essa kvrun mna. g fri mig fjltlega yfir aukna neyslu vxtum og grnmeti. Byrjai a blanda mr boozt sem vktu misjafna athygli hj msum ailum fyrir hefbundna liti. etta fyrsta skref mitt tt a bttri nringu var ekkert risastrt en ef g mia vi hvernig g nri mig ur var etta allavega g byrjun. g hlt fram smu braut og reyndi a bta mig dag fr degi, smtt og smtt. g lagi herslu a bora heilnman mat ea mat sem var eins lti unninn og hgt var. g htti a bora unnar kjtvrur og miki unna hluti eins og hvtt hveiti og hvtan sykur, borai stainn hreint unni kjt og heilkorn. g jk neyslu mna lfrnt rktuum hlutum og borai meira af grnmeti og vxtum.

egar tmabili 2010 var a hefjast var g farinn a finna mjg greinilegan mun mr. g var orkumeiri me hverjum deginum sem lei og mr lei tluvert betur lkamlega. Ofjlfunarreytan var nnast farin en samt ekki alveg. Hn kom mjg vgt aftur stuttar stundir egar g passai mig ekki, fi of miki og/ea hvldi of lti. En arna var g kominn rtta braut, g fann a lan minni. Fr v a bora nammi, drekka gos og bora n ess a hugsa, yfir a bora miki af grnmeti og vxtum og hreinum mat.

egar tmabili 2011 gekk gar var g nnast alveg laus vi ofjlfunareinkennin. g hlt fram smu braut nringunni en reyndi samt alltaf a bta mig, eitt lti skref einu. essum tmapunkti var mr fari a la tluvert betur lkamlega og var munurinn mr arna og lok rs 2007 eins og svart og hvtt. g var hraustur og a urfti lka meira til ess a g veiktist. En samt fannst mr g aldrei n smu lkamlegu hum og ur.

Lok rsins 2011 fr g a spila Noregi og breyttist matari aftur til hins verra. g veit ekki afhverju, kannski var a vegna ess a mr var fari a la a vel a g taldi mig ekki urfa gri nringu a halda lengur. etta var mjg slk kvrun, g fr kannski ekki alveg aftur sama fari en g fr aftur a drekka gos, bora nammi og skyndibita. fgamaurinn inn mr kom fram og g tti erfitt me a halda neyslu minni essum hlutum hfi. Lkamlega fann g engan strkostlegan mun mr, mr lei fram gtlega, lklega vegna ess a g var binn a leggja gtis grunn rin ur.

byrjun rs 2012 var g san veikur, var rmliggjandi nokkra daga sem hafi ekki gerst mrg r. Mr fannst etta ekki tilviljun og tengdi etta strax vi slaka nringu, mikla kk og kebab neyslu. v breytti g aftur, tk t allan sktinn og btti gunum inn. g var fnu standi etta tmabil en fannst samt einhva sm vanta. g hlt fram a lesa mig til og mennta sjlfan mig um essa hluti. g fr a sj msum stum um mikilvgi grnmetisneyslu, ekkert sem kom vart svosem. Nema a a g fr a lesa greinar um neyslu draafurum og skasemi eirra heilsu okkar. g las meira og rakst rttaflk sem hfu gerst grnmetistur me gum rangri sinni rttagrein. g las bkina the China Study sem er mjg hugaver rannskn v hva draafurir og neysla eirra gerir okkur. g hori heimildarmyndina Forks Over Knives sem tekur sama streng. Eftir mikla rannsknarvinnu var g orinn nokku sannfrur um a minnsta kosti prufa essa lei, semsagt gerast grnmetista. etta var lok rs 2012. g kva a ba me etta anga til eftir tmabil v g var enn efins hrif essa mataris lkamlega frammistu mna sem rttamanns. v var tilvali a prufa etta eftir tmabili egar lkamlegt lag var minna og g stjrnai llum mnum mltum sjlfur.

desember 2012 gerist g semsagt grnmetista ea vegan og hef veri a san. g reyndar forast a setja mig einhvern kveinn flokk. g bora bara a sem g tel vera hollt og a vill svo til a a er flokka sem vegan. Mr finnst byggt plntum tskra matari mitt betur. En a matari mitt s byggt plntum ir, a g bora ekki neina hluti sem koma fr drum. Semsagt ekki kjt, enga mjlkurafuri og engin egg. En hva er eftir? grfum drttum samanstendur matari mitt af Grnmeti, vxtum, hnetum, frjum, baunum og heilu korni. Margir hafa sagt vi mig, er etta allt og sumt? ea etta er n ekki mjg fjlbreytt. En ef etta er skoa betur er bakvi hvern flokk grarlega fjlbreytt flra af ga nringu. a eru til mrg sund tegundir af mismunandi grnmeti, enginn veit nkvmlega hversu margar r eru. Eftir a g fr yfir grnmeti, bora g tluvert fjlbreyttara og er hrddari vi a prufa nja hluti en ur. annig a matari byggt plntum virist fljtu bragi vera mjg einhft er a a alls ekki. a er erfitt a sannfra flk en etta er eitthva sem g komst a af eigin reynslu.

Munurinn sem g finn mr er lka nokku magnaur hinga til. g var ekki a leitast eftir einhverjum megrunarkr heldur langai mig bara til ess a bta eigin heilsu og lkamlega getu rttum. Helsti munurinn sem g finn mr er styttri tmi endurheimt eftir erfiar fingar og leiki. Einnig er bata tmi eftir meisli mun styttri. g er mun orkumeiri og finnst lkamlegt form betra og meira svigrm til btingar. Mr finnst g stugt vera a bta mig lkamlega. a er dramantskt a segja etta en mr finnst hugsun mn skrari. a er erfitt a tskra etta en mr lur bara betur llum svium, hvort sem a er lkamlegt ea andlegt. Eins og staan er nna finnst mr g vera rttri braut og g tmi hreinlega ekki a breyta til baka. En rtt fyrir a er g alltaf a reyna a bta mig og lesa mig meira til um essa hluti. v essum bransa er mjg erfitt a vita hva er 100% besti kosturinn.

Eins og g kom inn an er svo miki um rangar upplsingar egar matur er annars vegar og a er erfitt a vita hverjum a tra og hverjum ekki. v tel g a best s a fra sjlfan sig og fara eftir eigin skynsemi. Mn skynsemi segir mr a matur, eins nlgt v formi sem hann kom r nttrunni, s bestur. Mn skynsemi segir mr a mjlk r annari drategund s ekki nausynleg fyrir mannskeppnuna til ess a ra elilega beinheilsu. Mn skynsemi segir mr a matur sem hlainn er aukaefnum sem framleidd eru tilraunastofu geta ekki veri g fyrir mannslkamann.

g hvet ykkur til ess a tra ekki llu sem heilsugeirinn segir, fra ykkur sjlf um nringu, lesa innihaldslsingar, nra ykkur mevita og sast en ekki sst fara eftir eigin skynsemi egar kemur a matnum sem i setji ofan ykkar eigin lkama. etta er j eini lkamninn sem vi fum, frum vel me hann.

Arnr Sveinn Aalsteinsson